بیماری روماتیسمی :
آرتریت روماتوئید یک وضعیت التهابی خود ایمنی است. زمانی اتفاق میافتد که سیستم ایمنی بدن به اشتباه به سلولهای سالم در بافتهای سینوویال یا پوششهای مفاصل حمله میکند و منجر به التهاب، درد و تورم میشود. در نهایت باعث آسیب مفاصل می شود.
آرتریت روماتوئید یک وضعیت التهابی خود ایمنی است. زمانی اتفاق میافتد که سیستم ایمنی بدن به اشتباه به سلولهای سالم در بافتهای سینوویال یا پوششهای مفاصل حمله میکند و منجر به التهاب، درد و تورم میشود. در نهایت باعث آسیب مفاصل می شود.
آرتریت روماتوئید تمام قسمت های بدن ممکن است تحت تأثیر قرار گیرد. معمولا در انگشتان دست، دست ها، شانه ها، انگشتان پا، مچ پا، زانو، مچ دست و آرنج رخ می دهد.
انواع بیماریهای روماتیسمی
بطور کلی بیماریهای روماتیسمی به دو گروه دستهبندی می شوند:
- بیماریهایی که طبیعت آنها سیستمیک و منتشر است : نظیر لوپوس اریتماتوس منتشر، سندروم شوگرن، اسکلرودرما، آرتریت روماتوئید، واسکولیت اتوایمیون، بیماری مختلط بافت همبند و انواع سندرومهای همپوشان
- بیماری هایی که تنها یک بافت یا اندام مشخص را درگیر می کنند (نظیر بیماری تیروئید اتوایمیون، میاستنی گراوا و بیماری های پوستی خاص مانند بولوس پمفیگوئید).
شایع ترین بیماری های روماتیسمی عبارتند از:
- استئوآرتریت (Osteoarthritis)
- آرتریت روماتوئید (Arthritis Rheumatoid)
- لوپوس (lupus)
- اسپوندیلیت انکلیوزان (Ankylosing Spondylitis)
- آرتریت پسوریاتیک (Psoriatic Arthritis)
- نقرس (Gout)
- فیبرومیالژیا (Fibromyalgia)
- سندروم آنتیفسفولیپید (Antiphospholipid syndrome)
تظاهرات بالینی این بیماریها بسیار متغیر است و احتمال دارد تشدید شده و در برخی موارد با سایر بیماریهای خودایمنی تشابـــــــهاتی داشته باشند که در مورد اخیر از اصطلاح سندروم های همپوشان استفاده میشود .
فاکتورهایی که خطر ابتلا به روماتیسم (بویژه آرتریت روماتوئید) را افزایش می دهند:
سن:
آرتریت روماتوئید شایع ترین بیماری التهابی مفاصل است که می تواند چندین مفصل را درگیر کند و شیوع آن در سنین 20 الی 50 سال 1.0-0.5 درصد می باشد. هرچند این بیماری می تواند در هر سنی شروع شود، اما احتمال ابتلاء به آن با افزایش سن بیشتر می شود و شروع آرتریت روماتوئید در میان بزرگسالان شصت ساله بیشترین فراوانی را دارد.
جنسیت:
موارد جدید RA معمولاً در زنان دو تا سه برابر بیشتر از مردان مشاهده می شود.
ژنتیک:
افرادی که با ژن های خاصی متولد می شوند بیشتر در معرض ابتلا به آرتریت روماتوئید هستند، بعلاوه این ژن ها که HLA (آنتی ژن لکوسیت انسانی) ژنوتیپ کلاس II نامیده می شوند، می توانند آرتروز فرد را نیز بدتر کنند. خطر ابتلا به آرتریت روماتوئید در افراد حاوی این ژن های ویژه، بخصوص زمانی که به میزان بیشتری در معرض عوامل محیطی نظیر سیگار و یا چاقی باشند، افزایش می یابد.
استعمال سیگار:
مطالعات متعدد نشان می دهد که کشیدن سیگار خطر ابتلا به آرتریت روماتوئید را در افراد افزایش می دهد و می تواند بیماری را شدیدتر کند.
تاریخچه زایمان:
زنانی که هرگز زایمان نکرده اند ممکن است در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به RA باشند.
سبک زندگی در دوران کودکی:
وجود برخی شرایط در ابتدای زندگی ممکن است خطر ابتلا به آرتریت روماتوئید در بزرگسالی را افزایش دهند. به عنوان مثال؛ یک مطالعه نشان داد در کودکانی که مادرانشان سیگار میکشیده اند، شانس ابتلا به آرتریت روماتوئید در بزرگسالی دو برابر بوده است و یا کودکان متعلق یه خانوداه های کم درآمد، در بزرگسالی شانس بیشتری برای ابتلا به آرتریت روماتوئید دارند.
چاقی:
چاقی می تواند خطر ابتلا به آرتریت روماتوئید را افزایش دهد. مطالعاتی که نقش چاقی را بررسی کرده اند همچنین نشان داده اند که هر چه فرد اضافه وزن بیشتری داشته باشد، شانس ابتلای وی به آرتریت روماتوئید بیشتر می شود .
منابع:
- Winchester RJ: Characterization of IgG complexes in patients with rheumatoid arthritis. Acad Sci ۱۹۷۵;۲۵۶:۷۳-۸۱
- Roberts-Thomson PJ, McEvoy R, Langhans T, Bradley J: Routine quantification of rheumatoid factor by rate nephelometry. Ann Rheum Dis ۱۹۸۵;۴۴:۳۷۹-۳۸۳
- کتاب جامع تجهيزات آزمايشگاهي فرآورده هاي تشخيصي- دکتر حميد رضا سقا و همکاران- نشر مير
