ویرایش محتوا

درباره ما

لورم ایپسوم متن ساختگی با تولید سادگی نامفهوم از صنعت چاپ و با استفاده از طراحان گرافیک است. چاپگرها و متون بلکه روزنامه و مجله در ستون و سطرآنچنان که لازم است و برای شرایط فعلی تکنولوژی مورد نیاز 

با ما تماس بگیرید

چگونه میتوان میزان آهن موجود در بدن را ارزیابی کرد

  • خانه
  • -
  • اخبار
  • -
  • چگونه میتوان میزان آهن موجود در بدن را ارزیابی کرد
چگونه میتوان میزان آهن موجود در بدن را ارزیابی کرد
زمان مطالعه: 4 دقیقه

۷۰%آهن بدن در هموگلوبین گلبول¬های قرمز وجود داشته و ۳۰% باقیمانده، آهن ذخیره‌ای به شکل فریتین و هموزیدرین است. بیماری‌های مربوط به هموستاز آهن از جمله شایعترین بیماری¬های انسان می‌باشند.

آهن ممکن است به علت جذب ناکافی (مثلاً در بیماری سلیاک، بیماری التهابی روده، برداشتن روده، علل تغذیه‌ای ) یا از دست رفتن زیادی آهن (مثلاً در بیماری التهابی روده، واریس مری، گاستریت، زخم، عفونت¬های انگلی و سایر اختلالات دستگاه گوارش ) ‌باشد.

بیماری¬های مربوط به اضافه بار آهن(Iron overload) شامل دو گروه اصلی است:

در گروه اول اریتروپوئز طبیعی بوده ولی آهن بیشتر از ظرفیت اتصالی آهن به ترانسفرین می‌باشد (مثل هموکروماتوز)، در نتیجه آهن در سلول¬های پارانشیمی کبد و سایر ارگان¬ها رسوب می‌کند.

در گروه دوم کاتابولیسم گلبول¬های قرمز سبب اضافه بار آهن شده (مثل اضافه بار ناشی از تزریق خون) که آهن در ماکروفاژهای سیستم رتیکولواندوتلیال رسوب می‌کند.در بیماری¬های التهابی، عفونی یا بدخیمی اندازه‌گیری پارامترهای معمول ممکن است جهت افتراق کم‌خونی فقر آهن از کم‌خونی بیماری¬های مزمن کافی نباشد.

افزایش سطح آهن:

هموسيدروز و هموكروماتوز، مسموميت با آهن، كم خوني همولتيك، انتقال حجم زياد خون، هپاتيت يا نكروز كبد، مسموميت با سرب

کاهش سطح آهن :

ناكافي بودن آهن ر‍ژيم غذايي، دفع مزمن خون ( خونريزي ماهيانه نامنظم، سرطان رحم، سرطان روده، بيماري هاي التهابي روده، ديورتيكولوز، سرطان مجاري ادراري، همانژيوم، ناهنجاري هاي شرياني، وريدي) ، ناكافي بودن جذب روده اي آهن (سوء جذب، سندرم روده كوتاه) ، اواخر بارداري، كم خوني فقر آهن، نئوپلاسم.

محدودیت ها:

به جز در مسمومیت با آهن، در سایر موارد اندازه¬گیری آهن سرم بدون TIBC یا ترانسفرین از ارزش محدودی برخوردار است. استفاده از سطح فریتین هم جهت تعیین فقرآهن کمک‌کننده است. سطح پایین آهن در عفونت‌های حاد همراه با لوکوسیتوز ممکن است نشانه فقر آهن نباشد. غلظت‌های پایین آهن در عفونت مزمن، التهاب و بدخیمی ممکن است گمراه‌ کننده باشد. در حالی که در بسیاری از این موارد سطح فریتین بالاست. در خانم¬هایی که OCP مصرف می‌کنند TIBC و ترانسفرین افزایش یافته ولی اشباع ترانسفرین طبیعی است. اشباع ترانسفرین در التهابات حاد و مزمن کاهش می‌یابد. همولیز واضح ممکن است با سطح آهن تداخل پیدا کند. در گروهی از بیماران که آنمی فقر آهن دارند غلظت ترانسفرین پلاسما طبیعی است. دفروکسامین که در درمان مسمومیت با آهن استفاده می‌شود با TIBC تداخل دارد.

عوامل مداخله گر:

افزایش دهنده ها:

انتقال خون، مصرف اخير مواد غذايي حاوي آهن، بيماري هاي هموليز دهنده، دارو های افزاینده سطح آهن نظیر دكستران، استروژن ها، كلرامفنيكل، اتانل، داروهاي حاوي آهن، متيل دوپا، داروهاي ضد بارداري خوراكي.

کاهش دهنده ها:

دارو های کاهنده سطح آهن نظیر ACTH، كلستير آمين،تستوسترون، كلرامفنيكل، كلسي شين، دفروكسامين، متي سيلين.

ذخیره آهن (فریتین)

آزمایش فریتین میزان بررسی ذخایر آهن بدن در خون را اندازه گیری می کند. فریتین یک پروتئین خون است که حاوی آهن است. از این آزمایش می توان برای فهمیدن میزان ذخیره آهن بدن استفاده کرد. اگر آزمایش فریتین نشان دهد که سطح فریتین خون پایین است، به این معنی است که ذخایر آهن بدن پایین است. این وضعیتی به نام کمبود آهن است. کمبود آهن می تواند باعث کم خونی شود.

 

نتایج محدوده معمولی برای فریتین خون این است:

مقدار آن در مردان :

12 – 300 ng/ml

سطح فریتین در مردان به طور دائمی روبه افزایش است.

مقدار آن در زنان :

10 – 150 ng/ml

سطح فریتین در زنان پس از یائسگی افزایش می یابد.

کمترین مقدار فیزیولوژیک فریتین در 6 ماهگی تا 15 سالگی :

  • 7-124 ng/ml
  • به دلیل رشد بالای بدن

بیشترین مقدار فیزیولوژیک فریتین در اطفال یک ماهه :

  •  200-600 ng /ml
  • به دلیل تخریب RBC ها پس از تولد
  •  پس سنی از نوزاد که کمترین Hb و RBC را دارد، با بیشترین مقدار فریتین همزمان می با‌شد.
  •  فریتین کمتر از 10 بیانگر آنمی فقر آهن است.
  • فریتین جز واکنش دهنده های فاز حاد محسوب می‌شود.( در التهاب و عفونت به طور کاذب افزایش می یابد.)

تفسیر:

اندازه گیری فریتین، شاخص خوبی برای ذخایر آهن در بدن می باشد. فریتین پروتئین اصلی ذخیره کننده آهن است که غلظت آن ارتباط مستقیم با ذخایر آهن بدن دارد.

هر یک ng/ml فریتین در سرم معادل هشت mg آهن ذخیره می باشد. سطح فریتین با افزایش سن به طور دائم در مردان و زنان پس از یائسگی افزایش می یابد.

کاهش سطح فریتین نشانه کم شدن ذخایر آهن و کم خونی فقر آهن است. هنگامی که ذخایر پروتئینی بدن به شدت کاهش یافته باشد، فریتین نیز کاهش خواهد یافت. در بارداری نیز کاهش سطح فریتین مشاهده می شود.

افزایش سطح فریتین در پی هموکروماتوز، مسمومیت با آهن، انتقال خون مکرر، کم خونی مگالوبلاستیک و همولیتیک، بیماریهای نئوپلاستیک، الکلیسم، بیماریهای کلاژن یا بیماری مزمن کبدی مشاهده می شود.

فریتین به عنوان یک پروتئین واکنشی فاز حاد در شرایط بی ارتباط با ذخایر آهن از قبیل بیماریهای التهابی حاد، عفونتها و سرطانهای متاستاز دهنده نیز افزایش می یابد. اگر این بیماران همزمان مبتلا به فقر آهن نیز باشند، تشخیص آن مشکل می باشد، زیرا سطح فریتین در بیماریهای مذکور به طور کاذب افزایش می یابد.

افزایش سطح : در هموكروماتوز، هموسيدروز، مسمومیت آهن، كم خوني مگالوپلاستيك، كم خوني هموليتيك، بيماري هاي هپاتوسلولار التهابي، الكليسم، بيماري التهابي، سرطان هاي پيشرفته، بيماري هاي مزمن همانند لوسمي، سيروز، هپاتيت مزمن يا بيماري هاي كلاژن عروقي و تعویض مکرر سلول های قرمز خون (( packed cells سطح فریتین بالا می رود.

کاهش سطح : در كم خوني فقر آهن، كمبود شديد پروتئين، همودياليز، خونریزی در پی قاعدگی شدید، سوء جذب شدید آهن و خونریزی در مجاری گوارشی، سطح فریتین کاهش می یابد.

شرایط آماده سازی برای آزمایش :

اگر نمونه خون شما فقط برای فریتین آزمایش می شود، نیاز به ناشتایی ندارد.می توانید قبل از آزمایش طبق معمول غذا بخورید و حتی مایعات بنوشید. اگر از نمونه خون شما برای آزمایش های دیگر استفاده می شود، ممکن است لازم باشد قبل از آزمایش مدتی ناشتا باشید.

پیشنهاد میگردد، حدود 24 ساعت قبل از انجام آزمایش از مصرف داروهای مکمل آهن اجتناب بفرمائید.

چراکه اگر تحت درمان با قرص های آهن باشید، نتیجه تست فریتین شما قابل اطمینان نمی باشد.

 

 

منابع :

کتاب جامع تجهيزات آزمايشگاهي فرآورده هاي تشخيصي- دکتر حميد رضا سقا و همکاران- نشر مير

کتاب جامع تست هاي تشخيصي و آزمايشگاهي پاگانا- دکتر مهتاب جعفر آبادي آشتياني و همکاران- نشر سالمي

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

عضویت در خبرنامه سایت

آنلاین درخواست دهید

رزرو وقت آزمایش به صورت 24 ساعته و آنلاین

آزمایک آماده ی ارائه ی خدمات آزمایش در محل برای استان تهران می باشد .
بدون حضور در آزمایشگاه و بدون اتلاف وقت ، در هر زمان و مکانی که مایل هستید آزمایش دهید .

روزهای کاری

شنبه : 6.30 - 21.00
یکشنبه : 6.30 - 21.00
دوشنبه : 6.30 - 21.00
سه شنبه : 6.30 - 21.00
چهارشنبه : 6.30 - 21.00
پنج شنبه : 6.30 - 17.00
جمعه : تعطیل

مجوزها

logo-samandehi
Previous slide
Next slide

پرداخت ها